การจัดพื้นที่แบบสามดีในศูนย์เด็ก
คู่มือการจัดพื้นที่สร้างสรรค์ หรือมุมสร้างเสริมประสบการณ์ในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก จะช่วยให้เด็กมีพื้นที่เล่นอย่างสนุกสนาน และยังส่งเสริมการเรียนรู้ของเด็กปฐมวัยโดยเฉพาะด้านสุขภาวะที่ดีทั้ง 4 ด้าน คือ กาย จิต สังคม ปัญญา โดยสามารถจัดได้ตามหลัก สามดี คือ สื่อดี พื้นที่ดี และภูมิดี
การจัดพื้นที่แบบสามดีในศูนย์เด็ก
การจัดพื้นที่สร้างสรรค์ หรือมุมสร้างเสริมประสบการณ์ แบบสามดี คือ สื่อดี หมายถึง สื่อการเรียนรู้ หรือ อุปกรณ์
กิจกรรมที่ครูผลิตขึ้นมาเพื่อให้เด็กเกิดการเรียนรู้ และวิเคราะห์ได้ด้วยตนเอง และต้องมีความเหมาะสมกับการเรียนรู้ตามช่วงวัย
พื้นที่ดี หมายถึง เป็นพื้นที่ที่เกิดจากการมีส่วนร่วมในการออกแบบพื้นที่ร่วมกัน ครู เด็ก ผู้ปกครอง ชุมชน เป็นตัวอย่างพื้นที่
ทางกายภาพที่เอื้อต่อการเรียนรู้ขอเด็ก ภูมิดี หมายถึง มีการใช้ภูมิปัญญาในชุมชนมาเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการเรียนรู้
อย่างสร้างสรรค์ เด็กเกิดภูมิคุ้มกันในการป้องกันตนเอง รู้เท่าทัน
ตัวอย่างมุมสร้างเสริมประสบการณ์
1. มุมส่งเสริมกิจกรรมทางกาย : ส่งเสริมการใช้กล้ามเนื้อมัดใหญ่ การเคลื่อนไหว เช่น เดินทรงตัว
2. มุมน้ำ : กระตุ้นประสาทสัมผัส เข้าใจธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เช่น การไหล การลอย การจม
3. มุมทราย ดิน แป้งปั้น : เรียนรู้ผ่านประสบการณ์การเล่นกับวัสดุธรรมชาติ เช่น เล่นปั้นรูปทรงต่างๆอิสระ
4. มุมบทบาทสมมติ : ฝึกใช้จินตนาการ พัฒนาทักษะทางสังคม เช่น เล่นขายของ เล่นสมมติต่าง ๆ
5. มุมสร้างสรรค์ : เล่นแบบสร้างสรรค์กับของเล่นไม่สำเร็จรูป เช่น ไม้บล็อก ไม้หนีบ เศษผ้า กระดาษ
6. มุมศิลปะสร้างสรรค์ : ความคิดสร้างสรรค์ กระตุ้นพัฒนาการกล้ามเนื้อมัดเล็ก เช่น ร้อยลูกปัด วาด ขีดเขียน
7. มุมเล่านิทานอ่านหนังสือ : ฝึกทักษะภาษา ส่งเสริมสติปัญญา สมาธิ เช่น หนังสือนิทาน บัตรคำ หุ่นมือ
8. มุมประสาทสัมผัส : ฝึกการรับรู้ แปรความ แยกแยะ เปรียบเทียบ เช่น สิ่งของที่มีความนุ่ม หยาบ รสชาติของผัก
9. มุมประสบการณ์เสียงและดนตรี : ช่วยให้เกิดพัฒนาการทางสติปัญญา อารมณ์ มีความสุข สุนทรีย เช่น เครื่องดนตรีจิ๋ว
กระพรวน เคาะถัง ขวดใส่เมล็ดถั่วขนาดต่าง ๆ
10. มุมภูมิปัญญา ภูมิรู้ : เรียนรู้ทักษะชีวิต ทดลองให้ได้รับประสบการณ์ตรงจากคนเฒ่าคนแก่ มาเล่าเรื่องราว หรือจัด
แสดงสื่อที่เกี่ยวกับภูมิปัญญาของชุมชน ท้องถิ่น เช่น สื่อภูมิปัญญาทางอาชีพ อาหาร วัฒนธรรม ประเพณี ท้องถิ่น
11. มุมปลูกต้นไม้ : เสริมความฉลาด ฝึกวินัย การชื่นชมความงาม รู้จักพืชผักชนิดต่างๆ เช่น ทำแปลงปลูกผัก ดอกไม้
12. มุมสัตว์เลี้ยง : การสัมผัสสิ่งมีชีวิต พัฒนาด้านอารมณ์ ปลูกฝังความรู้สึกเห็นใจ ใส่ใจผู้อื่น เช่น ตู้ปลา สัตว์เลี้ยงต่าง ๆ
ฝึกดูแลให้อาหาร
13. มุมผจญภัย :เสริมสมรรถนะให้เด็ก เรียนรู้สิ่งใหม่ ฝึกคิดวิเคราะห์ แก้ปัญหา เช่น สร้างพื้นที่ปีนป่าย ค้นหา มุด
ลอด ปีนต้นไม้ พื้นที่ต่างระดับ
14. มุมหลบภัย : ให้เด็กมีมุมสงบ เป็นพื้นที่ส่วนตัว ใช้เวลาอยู่กับตนเอง เช่น มุมห้อง ใต้โต๊ะ กล่อง ลัง ทำเป็นอุโมงค์
ลิงก์ไปยังเนื้อหา: กดเพื่อเรียกลิงก์